Abdest Vücudun Huzuru Mudur?

0

BEĞENDİM

0

Fıkıhta abdeste küçük temizlik, abdest almayı gerektiren hallere küçük kirlilik (hades-i asgar), gusle büyük temizlik, guslü gerektiren hallere de büyük kirlilik (hades-i ekber) denilir. Peki,büyük ve küçük kirlilikten kurtulma yolu abdest ve gusülün faydaları nelerdir?**

Manevî temizlik ve arınma ****
**Abdest, başlı başına bir maddî te­mizlik olması ve birçok tıbbî faydalar taşıması yanında, temelde bir manevî temizlik ve arınma vasıtasıdır. Abdes­tin imanın yansı olduğunu, abdest alır­ken yıkanan uzuvlardan günahların dö­küldüğünü, kıyamet gününde müslümanların abdestin eseriyle yüzleri, el ve ayakları parlak olduğu halde çağrıla­caklarını ifade eden hadislerle, abdes­tin fazileti hakkındaki diğer birçok ha­dis bulunması, bu hususu açıkça ortaya koymaktadır.

**Kur’an’ın ****ve Hz. Peygamber’in te­mizlik ve arınmayla ilgili emir ve tavsi­yeleri**
Abdestin, fıkıh ıstılahın­da, maddî kirliliği değil de manevî kirliliği ifade eden **hadesten** temizlenme sayılması da onun bu özelliğini göste­rir. **Kur’an’ın **ve Hz. Peygamber’in te­mizlik ve arınmayla ilgili emir ve tavsi­yeleri yanında, İslâmiyet’te en önemli ibadet olan ve günün belli vakitlerinde eda edilen namazın bir ön şartı olarak farz kılınan abdest, bu yönüyle, **müslümanların** her zaman maddî ve manevî temizlik içinde bulunmalarını düzenli biçimde sağlayan bir temel unsurdur.

**Abdestin insan sağlığı bakımından temin edeceği diğer maddî faydalar nelerdir?**
Vücudun dış tesirlere daha açık ve do­layısıyla kirlenme ihtimali daha çok olan yerlerinin sık sık yıkanmasının te­mizlik ve sağlık açısından temin edece­ği faydalar, açıklanmaya lüzum göster­meyecek kadar çoktur. Bunların yanın­da abdestin insan sağlığı bakımından temin edeceği diğer maddî faydaların bazıları şöyle sıralanabilir:

**Kan dolaşımı açısından abdest**
Vücut doku ve hücrelerinin iyi besle­nebilmesi için kan dolaşımını sağlayan damarların tabii esnekliklerinin korun­masında ve damar sertlikleri ile tıkan­malarının önlenmesinde abdestin rolü büyüktür. Vücutla farklı ısıdaki suyun deriye temas etmesiyle damarlar açılıp kapanarak esneklik kazanır. Damarlar­da daralma ve tıkanmaya yol açan vü­cut dokularındaki birikmiş artık mad­delerin daha çok el, ayak ve yüz bölge­lerinde bulunduğu göz önüne alınırsa, abdest alırken, yıkanmak üzere bu or­ganların seçilmesindeki hikmet daha iyi anlaşılır.

**Mikroplara karşı abdestin koruyuculuğu**
Ağız, burun ve boynun iki yanı­nın su ile teması da özellikle beyinde kan dolaşımının güçlenmesi bakımından çok faydalıdır. Bunun gibi vücudun te­mel korunma sistemi olan lenf dolaşı­mını sağlayan ve vücuda giren mikrop­lara karşı koyarak onlarla savaşan be­yaz kan hücrelerini (lenfosit), dokunun en ücra köşelerine ulaştıran lenf da­marlarının düzenli çalışmasında da ab­destin büyük tesiri vardır. Abdestte el ve ayakların yıkanması, vücut merkezi­ne uzak bölgelerdeki lenf damarlarının dolaşım hızını artırdığı gibi, lenf siste­minin en önemli bölgeleri olan yüz, bo­ğaz ve burnun yıkanması da bu siste­me önemli bir masaj ve güç kaynağı olur. Diğer taraftan, insan vücudunda bütün hücrelerin çevresinde belli bir oranda bulunan ve vücut bütününde normal durumda hissedilmeyecek dere­cede denge arzeden statik bir elektrik vardır.

**Abdest ile teyemmümün vücudun elektrostatik dengesini korumadaki rolü ve önemi**
Havada oluşan elektriklenme, özellikle zamanımızda yaygın olarak kullanılan plastikten yapılmış giyim eş­yaları, taşıt araçları vb. şeyler vücudun dış yüzünden aşırı elektron artışına se­bep olur. Bu durum, sinir sistemi üze­rinde ciddi rahatsızlıklar doğuracağı gi­bi, deri altındaki minik kasların yorul­ması ve esnekliklerini kaybetmesi se­bebiyle yüzde ve diğer yerlerde kırışık­lıklar ve sarkmalara da yol açar. Vücut­taki statik elektriğin fazlasını atmanın yollarından biri de su ile yıkanmak veya toprağa temas etmektir. Bu ise abdest ile teyemmümün vücudun elektrostatik dengesini korumadaki rol ve önemine rişaret bakımından yeterlidir.

**Koruyucu hekimlik yönü ile abdest**
Son yapılan bir araştırmaya gore,
**Ağız:** suyu ağızda mazmaza (gargara) yapmak,
**Diş etleri: **Ddiş etleri hastalığı ve iltihaplanmaya karşı ağzı korur, dişlerin de çürümelerini önler.
**Nefes borularındaki iltihaplanma:** Ayrıca ağız ve yüz kaslarını güçlendirip nefes borularındaki iltihaplanmalara karşı korur.
**Burun ve mikroplar:** Burna su çekmeye ve onu yıkamaya gelince, bu da burnu var olan mikroplardan kurtarır. Hatta, güzel bir şekilde abdest almaya devam eden bir kimse, burun mikroplarından tamamen kurtulur.  Bu durum; burnu hastalıklardan koruduğu gib, mikropların burun vasıtasıyla nefes borularına geçmesini de engeller.
**Yüzü yıkmak ise;** yüz derisine canlılık verir, onu güzelleştirir ve yüzü toz ve mikroplardan kurtarır. Yüce Allah şöyle buyurur: “Allah tevbe edenleri de temizlenenleri de sever”. (Bakara: 222). ****
**Gözler:** Yapılan araştırmalar; yüzü güzelce yıkamanın, gözleri toz ve mikroplardan koruduğu ve onu çeşitli iltihaplanmalara karşı muhafaza ettiğini teyit etmektedir.
**El ve yüz derisi: **Aynı şekilde elleri yıkamak da deri üzerindeki terleri yok edip elleri temizlediği gibi, deride bulunan hava deliklerini açarak derinin rahat bir şekilde hava alıp vermesini sağlar. Ayrıca; derinin meydana getirdiği bir takım yağ ve sıvıların, el ve yüz derileri üzerinde toplanmasını ortadan kaldırır. Bu durum ise; vücut sağlığını olumlu bir şekilde etkiler. Bu konuda Peygamber (s.a.v.) şöyle buyurur: “Güzel abdest almak imanın yarısıdır” (Hadisi Müslim rivayet etmiştir).

**Gusle büyük temizlik, guslü gerektiren hallere de büyük kirlilik (hades-i ekber) denir.**

Sözlükte gusül (gasl ve gusl) “bir şeyi su ile yıkamayı”, fıkıh ilminde ise “bütün vücudun temiz su ile yıkanması şeklinde yapılan hükmî temizlik işlemi”ni ifade eder. Fıkıhta abdeste küçük temizlik, abdest almayı gerektiren hallere küçük kirlilik (hades-i asgar), gusle büyük temizlik, guslü gerektiren hallere de büyük kirlilik (hades-i ekber) denilir. Guslün Türkçe’deki bir başka adı da boy abdestidir.

**Kur’an’da “Eğer cünüp iseniz iyice temizlenin” (el-Mâide 5/6) buyrulur.**
Kur’an’da “Eğer cünüp iseniz iyice temizlenin” (el-Mâide 5/6) buyurularak cünüplük halinden kurtulmak için guslün gerekliliği bildirilmiş, ayrıca hayzın (ay hali) kadınlar için mazeret hali olduğu belirtilerek gusledip temizleninceye kadar onlarla cinsel ilişki kurulması yasaklanmıştır (el-Bakara 2/22). Cünüplük hali ile kadınların hayız ve nifas kanlarının kesilmesi halinde guslün gerekli olduğu ve bunun nasıl yapılması gerektiği hususuna Hz. Peygamber’in söz ve uygulamaları da önemli açıklamalar getirmiştir.

** Gusül ile, hayız, nifas ve cünüplük halinin vücutta bırakabileceği maddî bir kalıntı ve bulaşıklar iyice temizlenmiş olur.**
Abdest gibi gusül de esasen hükmî-dinî temizlenme ve arınma vasıtasıdır. Böyle olmakla birlikte bunların maddî temizlenmeyi de sağladığı, ayrıca birçok tıbbî yararlar içerdiği de inkâr edilemez. Guslün insan sağlığı açısından önemi ve yararı Doğulu ve Batılı ilim adamlarınca ayrı ayrı dile getirilmiş, boy abdesti temizliği müslüman milletlerin belirgin özelliği, İslâm medeniyetinin beden temizliğine ve sağlığına verdiği önemin âdeta simgesi olmuştur. Gusül ile, hayız, nifas ve cünüplük halinin vücutta bırakabileceği maddî bir kalıntı ve bulaşıklar iyice temizlenmiş olur. Ayrıca gusül, cünüplük halinin vücutta yol açacağı yorgunluk ve gevşekliği giderme, bedende yeni bir denge kurma, kan dolaşımını düzene koyma ve kişiyi hükmî kirlilikten kurtararak ibadet atmosferine hazırlama gibi beden ve ruh sağlığı açısından birçok yararı içinde barındırır. Buna ilâve olarak, bilinebilen veya bilinemeyen birçok hikmet ve fayda taşıdığı inancıyla Allah’ın bu emrini yerine getiren mümin Allah’a kayıtsız şartsız itaat etmenin haz ve sevabına kavuşur.

**İnsanın huzur ve sükünetinin artmasını sağlar. **
Doktorlar; ayakları oğuşturarak güzel yıkamak, ayak derisini şişkinliklerden ve ayakta oluşan bir takım hastalıklardan koruduğunu söylemişlerdir. Aynı şekilde; yüzü, elleri ve ayakları oğuşturarak yıkamak, damarlardaki kan dolaşımını hareketlendirmeye benzer. Bu durum ise, inanan bir insanın psikolojisini olumlu etkiler. Huzur ve sükünetinin artmasını sağlar. Bu sayede müslüman kişi, bir çok  olumsuz duygu ve tedirginlik verici şeylerden kurtulmuş olur. Allah resulu (s.a.v.) bu konuda ne güzel buyurmuştur: “Kim abdest aldığında abdestini güzel alırsa, işlemiş olduğu günahları, tırnaklarının altından çıkıncaya dek bütün vücudundan çıkar”. (Hadisi Müslim rivayet etmiştir).

 **Abdest alınırken şu dualar okunur: **

 **1- Eller Yıkanırken Okunacak Duâ**

Okunuşu: “Elhamdulillâhillezî ce’alel-mâe tahûren ve ce’alel-İslâme nûra.”

Anlamı: “Suyu temizleyici, İslâm’ı da nur kılan Allah’a hamdolsun.”

 **2- Ağız Yıkanırken Okunacak Duâ**

Okunuşu: “Allâhümme! Esgınî min havzı nebiyyike ke’sen lâ ezme’u ba’dehû ebedâ.”

Anlamı: “Ey Rabb’im, bana Peygamberinin (Sallallâhu Aleyhi ve Sellem) havzından bir kâse içir, ondan sonra hiç susamayayım.”

**3- Burna Su Verilirken Okunacak Duâ**

Okunuşu: “Allâhümme Erihnî raihatel Cenneti verzugnî min neîmihâ vela türıhnî raihaten naar.”

Anlamı: “Allah’ım! Bana Cennetin kokusunu nasip et ve Cennet nimetleriyle rızıklandır. Cehennem kokusunu bana nasip etme.”

**4- Yüz Yıkanırken Okunacak Duâ**

Okunuşu: “Allâhümme! Beyyıd vechîy binûrike yevme tebyeddu vücûhun ve tesveddu vücûh.”

Anlamı : “Ey Rabb’im! Nice yüzlerin beyaz, nice yüzlerin kara olacağı günde yüzümü nurunla beyaz kıl, nurlandır.”

**5- Sağ Kol Yıkanırken Okunacak Duâ**

Okunuşu: “Allâhümme! A’tınîy kitâbîy bi-yemînî ve hâsibnîy hısâben yesîra.”

Anlamı: “Ey Rabb’im! Kitabımı sağ elime ver ve hesabımı kolay gör.”

**6- Sol Kol Yıkanırken Okunacak Duâ**

Okunuşu: “Allâhümme! Lâ tu’tınî kitâbî bi şimâlî ve lâ min verâi zahrî ve lâ tuhâsibnî hısâben şedîdâ.”

Anlamı: “Ey Rabb’im! Kitabımı sol elime verme, arkamdan da verme ve hesabımı zorlaştırma.”

**7- Baş Meshedilirken Okunacak Duâ**

Okunuşu: “Allâhümme! Ğaşşinî bi rahmetike ve enzil ’aleyye min berakâtike.”

Anlamı: “Allah’ım! Beni rahmetinle sar, üzerime bereketinden indir.”

**8- Kulak Meshedilirken Okunacak Duâ**

Okunuşu: “Allâhümmec’alnî minel-lezîne yestemi’ûnel – kavle fe yettebi’ûne ahsenehû.”

Anlamı: “Ey Rabb’im! Beni sözü dinleyip de ona en güzel şekilde tabi olanlardan kıl.”

**9- Boyun Meshedilirken Okunacak Duâ**

Okunuşu: “Allâhümme a’tık rakabetî minen-nâr. Vahfazni minesselasili vel ağlâl”

Anlamı: “Ey Rabb’im! Benim boynumu ateş esaretinden, cehennem zincirleri ve bukalarından muhafaza et.”

**10- Sağ Ayak Yıkanırken Okunacak Duâ**

Okunuşu: “Allâhümme! Sebbit kademeyye ‘alas-sıratı yevme tezillü fîhil-akdâm.”

Anlamı : “Ey Rabb’im! Nice ayakların kaydığı günde benim ayaklarımı sırat üzerinde sabit kıl.”

**11- Sol Ayak Yıkanırken Okunacak Duâ**

Okunuşu: Allâhümme’c-alli sa’yî meşkûren ve zenbî mağfûren ve amelî makbûlen ve ticâretî len tebûre.

Anlamı: Ey Rabb’im! Bana râzı olduğun bir çalışma ver, günahımı bağışla, makbul bir amel ve zarar etmeyen bir

ticâret nasîb et.
**12- Abdest Bittikten Sonra Okunacak Duâ**

Okunuşu: ”Allâhümmecalnî minettevvabine vecalnî minel mütedahhirîn vecalnî min ibadikessalihîn. Vecealnî minellezine la *havfün aleyhim velahüm yahzenûn. SübhânekAllâhümme vebihamdike Eşhedüenla ilahe illa ente vahdeke lâ şerikeleke ve enne Muhammeden abdüke ve rasûlüke. Estağfiruke veetübü ileyke. ”****

Anlamı: “Allah’ım beni çok tövbe edenlerden kıl ve çok temizlenenlerden kıl ve salih kullarından eyle. Kıyamet gününde üzerinde korku olmayan ve mahzun

olmayanlardan eyle. Allah’ım, Sen’i bütün noksan sıfatlardan tenzih ederim. Sana hamd ederim. Şahadet ederim ki Sen’den başka ilah yoktur. Sen’in şerikin de (ortağın) yoktur. Yine şahadet ederim ki Muhammed (Sallallâhu Aleyhi ve Sellem) Sen’in kulun ve rasulündür. Sen’den mağfiret talep ederim ve Sana tövbe ederim.”