YAZARLAR

Ahmet KARATAŞ

Cuma Namazı Vaktinde İş ve Alışveriş

Cuma namazı, hür, mukim, sağlıklı, cuma namazına gitmek için herhangi bir engeli olmayan tüm müslüman erkeklere farz-ı ayın olan bir namazdır. Cuma namazı cemaatle kılınır ve bunun tekrarı da yoktur. Terk edilmesi durumunda da kazası olmayan bir namazdır. Kılamayan kişiler o günün öğlen namazını kaza ederler.
Kur’an-ı Kerim’de; “Ey iman edenler! Cuma günü namaz için çağırıldığınız (ezan okunduğu) zaman hemen Allah’ı anmaya koşun ve alışverişi bırakın. Eğer bilirseniz bu, sizin için daha hayırlıdır” (Cum’a, 62/9) buyrulmaktadır. Bu ayet sebebiyle kendisine cuma namazı farz olan kişilerin cuma günü ezan okunduktan sonra aceleyle namaza gitmenin dışında bir şeyle meşgul olmaları ulema tarafından haram kabul edilmiştir. Bazı alimlere göre ise tahrimen mekruhtur. Bu sebeple, ister resmi ister özel, herhangi bir işyerlerinin açık olması dini açıdan doğru bir tutum ve davranış değildir. Mutlaka açık bulundurulması gereken bir kurum ise bu durumda kendisine cuma namazı farz olmayan kadın gibi çalışanlarla bu mesele çözülmelidir. Yoksa alışveriş ve ticaret helal olduğu halde yasak olan bir zamanda yapıldığından dolayı bu esnada elde edilen kazanç alimlere göre haram li gayrihi olarak kabul edilmektedir. Haram li zatihi ile haram li gayrihi'nin isimleri farklı görünse bile hüküm yönünden aralarında fark yoktur. Ancak, cuma namazı kılmakla yükümlü olmayan kişilerin alış-veriş yapmalarında ve çalışmalarında dini açıdan bir sakınca yoktur.

Cuma namazını özürsüz olarak terk eden bir kişinin günahının ve vebalinin büyüklüğünü hadis-i şerifler bize ifade etmektedirler. Peygamberimiz sallallahu aleyhi ve sellem bir hadis-i şerifte, “Kim önemsemeyerek üç cumayı terk ederse, Allah onun kalbini mühürler” (Ebû Dâvûd, Salât, 204; İbn Mâce, İkametü’s-salât, 93; Tirmizî, Cum’a, 7; Nesâî, Cum’a, 2). Diğer bir hadis-i şerifte ise, “Bazı kimseler cuma namazlarını terk etmekten ya vazgeçerler veya Allâhu Teâlâ onların kalplerini mühürler de gafillerden olurlar” (Müslim, Cum’a, 13, H. No: 2039) buyurmuştur.

Bu hadis-i şerifler, cuma namazını terk etmenin bir müslüman için ne kadar sakıncalı olduğunu ifade etmeye yeterlidir. Cuma namazına gitmemek için mazeret kabul edilen bir kısım durumlar vardır. Yukarıda saydığımız şartlardan birisinin olmaması halinde cuma namazı farz olmaktan çıkar. Camiye gidemeyecek kadar hasta ya da camiye gittiği takdirde hastalığının artmasından veya iyileşmesinin gecikmesinden korkulan kişilere de cuma namazına gitmek farz değildir. Yatalak veya yürüyemeyecek derecede hasta olanlara da cuma namazı farz değildir. Cezaevinde bulunan mahkumlara da cuma namazını kılmak farz değildir.

Ayrıca, kendisine cuma namazı farz olmayan kadın doktorların bulunmaması veya bulunsa bile erkek doktorun daha mahir olması ve muayene yada ameliyat yapılmaması halinde hastanın hastalığının artması veya hayati tehlikenin bulunması durumu doktorlar ve diğer sağlık personeli için bir mazerettir. Bu durumda olan doktorlar da cuma namazına gitmeyip onun yerine öğle namazını kılabilirler. Ayrıca şu hususun üzerinde de durmakta fayda vardır. Günümüzde Diyanet İşleri Başkanlığı namaza gitmesi nedeniyle işinden olma ihtimali olan kimseler için bu durumu geçici bir mazeret olarak saymaktadır. Fakat bu durumda olan kimselerin en kısa zamanda gerek cuma namazını gerekse vakit namazlarını kılabilecekleri bir iş aramaları gerektiğini de belirtmektedir.

Bir hususun daha vurgulanmasında fayda vardır. İşyerleri, namaz kılmak isteyen çalışanlarına, Cuma ve günlük namazlarını, hiç değilse farzlarını kılabilme imkânını sağlaması gerekir. Çalışanlarına bu imkanı sağlayan iş yerleri bunun bereketini mutlaka ve mutlaka göreceklerdir. Bununla birlikte işçilerin ve memurların da namazı bahane ederek mesaisini su-i istimal etmemeleri ve iş düzenini bozmamaları gerekir.

Yazımı bitirirken devlet büyüklerine ve özellikle Milli Eğitim Bakanlığı'na mesai saatleri ile ders proğramlarını cuma namazına göre ayarlamaları çağrısında bulunmak istiyorum.

Yazarın önceki yazıları

Yorumlar

Mesajınız başarıyla eklendi. Yeni yorum yazın.

Daha eskileri yükle